ഇറാൻ സംഘർഷവും ഗൾഫ് സുരക്ഷയും ചർച്ച ചെയ്യാൻ മനാമ ഡയലോഗ് ഒക്ടോബർ 30-ന് തുടക്കമാകും

പ്രദീപ് പുറവങ്കര

മനാമ: ഗൾഫ് മേഖലയിലെ നിർണായക സുരക്ഷാ വിഷയങ്ങളും രാഷ്ട്രീയ മാറ്റങ്ങളും ചർച്ച ചെയ്യുന്ന അന്താരാഷ്ട്ര ഉച്ചകോടിയായ 'മനാമ ഡയലോഗ്' (Manama Dialogue) ഒക്ടോബർ 30-ന് ആരംഭിക്കും. ഉച്ചകോടിയുടെ ആദ്യ ദിവസം ഉഭയകക്ഷി ചർച്ചകൾക്കൊപ്പം, അന്താരാഷ്ട്ര തന്ത്രപ്രധാന പഠന കേന്ദ്രമായ ഐ.ഐ.എസ്.എസിന്റെ (IISS) 'ദ ഗൾഫ് അറ്റ് വാർ' (The Gulf at War) എന്ന പുതിയ ഗവേഷണ രേഖയും പുറത്തിറക്കും.

ഈ വർഷം ഫെബ്രുവരി 28-ന് ആരംഭിച്ച യു.എസ്-ഇറാൻ സംഘർഷത്തെത്തുടർന്നുണ്ടായ പ്രാദേശിക സംഭവവികാസങ്ങളെക്കുറിച്ച് പ്രതിപാദിക്കുന്ന 80,000 വാക്കുകളുള്ള വിപുലമായ രേഖയാണിത് എന്ന് ഐ.ഐ.എസ്.എസിന്റെ മിഡിൽ ഈസ്റ്റ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഡയറക്ടർ എയർ മാർഷ്യൽ (റിട്ട.) മാർട്ടിൻ 'സാമി' സാംസൺ വ്യക്തമാക്കി. ആദ്യ ദിവസം 'ഇറാൻ യുദ്ധത്തിൽ നിന്നുള്ള രാഷ്ട്രീയ-സുരക്ഷാ പാഠങ്ങൾ' എന്ന വിഷയത്തിൽ പ്രത്യേക സെഷനും ഉദ്ഘാടന ചടങ്ങും നടക്കും.

കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ കിരീടാവകാശിയും പ്രധാനമന്ത്രിയുമായ പ്രിൻസ് സൽമാൻ ബിൻ ഹമദ് അൽ ഖലീഫ, ദേശീയ സുരക്ഷാ ഉപദേഷ്ടാവ് ഷെയ്ഖ് നാസർ ബിൻ ഹമദ് അൽ ഖലീഫ, വിദേശകാര്യ മന്ത്രി ഡോ. അബ്ദുല്ലത്തീഫ് അൽ സയാനി തുടങ്ങിയ പ്രമുഖർ ചടങ്ങിൽ മുഖ്യപ്രഭാഷണം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്.

രണ്ടാം ദിവസത്തെ പ്ലീനറി സമ്മേളനങ്ങളിൽ 'യു.എസും മിഡിൽ ഈസ്റ്റ് സുരക്ഷാ സംയോജനവും', 'പരിവർത്തനപരമായ പ്രാദേശിക സംഘർഷത്തിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ', 'പ്രാദേശിക സുരക്ഷയുടെ അടിത്തറ', 'പ്രതിരോധവും പ്രതിരോധ തന്ത്രങ്ങളും' തുടങ്ങിയ നിർണായക വിഷയങ്ങൾ ചർച്ച ചെയ്യും. സമാപന ദിവസമായ മൂന്നാം ദിവസം പുനർനിർമ്മാണവും സാമ്പത്തിക പുരോഗതിയും ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള 'പുതിയ സാമ്പത്തിക അജണ്ട', 'മാരിടൈം സെക്യൂരിറ്റി', 'ആഗോള സുരക്ഷാ ഭരണകൂടം' എന്നിവയുൾപ്പെടെ മൂന്ന് പ്ലീനറി സെഷനുകൾ നടക്കും.

മന്ത്രിതലത്തിലും സൈനിക തലത്തിലുമുള്ള പ്രമുഖർക്കൊപ്പം, ഐ.ഐ.എസ്. യുവനേതാക്കളുടെ പരിപാടിയുടെ ഭാഗമായി 27 യുവ നയതന്ത്രജ്ഞരും ഇത്തവണ ഡയലോഗിൽ പങ്കെടുക്കുന്നുണ്ട്. ഗവൺമെന്റ്, നോൺ-ഗവൺമെന്റ്, വ്യാവസായിക മേഖലകളിൽ നിന്നുള്ള യുവ പ്രതിനിധികളുടെ പങ്കാളിത്തം റെക്കോർഡ് വർധനവാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നതെന്ന് അധികൃതർ അറിയിച്ചു. കഴിഞ്ഞ വർഷത്തെ ഉച്ചകോടിയിൽ 28 മന്ത്രിമാരും 24 ഇന്റലിജൻസ് മേധാവികളും ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രമുഖർ പങ്കെടുത്തിരുന്നുവെന്നും ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ഏഴ് ദശലക്ഷത്തിലധികം ആളുകൾ ഇത് വീക്ഷിച്ചിരുന്നുവെന്നും ഐ.ഐ.എസ്. ഡയറക്ടർ ജനറൽ ഡോ. ബാസ്റ്റിൻ ഗീഗറിച്ച് വ്യക്തമാക്കി.